Waarom voedingsonderzoek vaak controversieel is

[Mister TN]

http://www.standaard.be/artikel/detail.aspx?artikelid=DMF20120914_00296756

Waarom voedingsonderzoek vaak controversieel is

Experts die elkaar met wetenschappelijke studies om de oren slaan, mediaberichten die elkaar meteen tegenspreken: de voedingswetenschap verkeert in een crisis. Hoe komt dat?

‘De laatste jaren zijn heel veel hypotheses en gedachten geformuleerd op basis van observationeel onderzoek', zegt Sander Kersten van de Universiteit Wageningen. Observationeel onderzoek kijkt naar verbanden, tussen pakweg de broodconsumptie en hartinfarcten, of tussen de visconsumptie en de levensduur in een bepaalde regio. Die verbanden kunnen betekenisvol zijn, maar evengoed toevallig. Misschien leven viseters langer doordat ze ook meer bewegen, en heeft die vis er niets mee te maken. Misschien hebben de broodeters meer hartinfarcten doordat ze ook meer vlees eten. Observationeel onderzoek kan daarover geen uitsluitsel geven, maar vaak worden er wel verregaande conclusies uit getrokken. Dat kan leiden tot tegenstrijdige stellingen en verwarring, terwijl het alleen om hypotheses gaat.

‘Het grappigste voorbeeld komt uit Duitsland', vertelt Theo Niewold van de KU Leuven. ‘Daar namen tegelijk het aantal ooievaars en het aantal geboortes af. Conclusie: ooievaars veroorzaken geboortes.' Het is een geintje, maar het is helaas de basis van veel vermeende voedingswijsheid.

Placebo's

‘De enige manier om zo'n hypothese hard te maken', zegt Kersten, ‘is een randomized controlled trial. Je neemt een groep mensen, splitst die in twee helften, geeft de ene helft een bepaald voedingsmiddel en de andere helft een placebo. Tekenen zich dan verschillen af, dan wil dat iets zeggen.'

Zo'n onderzoek is voor sommige kwesties echter onmogelijk en vaak onhaalbaar – voor brood kun je bijvoorbeeld geen placebo maken – en als het wel wordt uitgevoerd, ontkracht het vaak de hypotheses. ‘Van al het observationele onderzoek uit de laatste decennia hebben we maar heel weinig hard kunnen maken', zegt Kersten. ‘Dat stemt tot nadenken. Misschien moeten we op een andere manier onderzoeken: enerzijds meer naar de grotere voedings- en leefstijlpatronen kijken, anderzijds meer naar de specifieke voedingsstoffen en hoe ze werken. Al stoot je ook daarbij op grote wetenschappelijke hindernissen.'

Veel onderzoek is gericht op de relatie tussen enerzijds voeding en anderzijds hart- en vaatziektes, de voornaamste doodsoorzaak in ons land. ‘Maar ook die is steeds moeilijker te bestuderen naarmate zulke ziektes beter behandeld kunnen worden', legt Kersten uit. ‘Op zich is dat natuurlijk een positieve ontwikkeling, maar doordat de risicogroep nu zo goed geholpen wordt met medicijnen, zien we niet meer welk effect voeding heeft. Dat verklaart bijvoorbeeld waarom we het effect van omega 3- en omega 6-vetzuren niet hard kunnen maken.'

Klik om meer te lezen...

 

[Patriciaa]

Veel onderzoeken met aankomen in gewicht zijn ook gericht op mannen die herstellende zijn van bijvoorbeeld anorexia of een erge ziekte zoals kanker. Veel onderzoeken voor afvallen zijn gericht op obese mensen. Beide doelgroepen sluiten zelden aan op de gemiddelde gezonde mens, en zijn helemaal al zelden relevant voor mensen die op hun voeding letten en fanatiek sporten

 

[borisb]

En wat te denken van alle suplementen die aangeboden worden!

 

[Daster]

Wel ernstige zaak dat volledige voedingsnormen gebaseerd zijn op dit type onderzoek.

Ik ben net begonnen met de opleiding voeding en dietetiek en stoor me er al vaak ontzettend aan hoezeer sommige zaken als waarheid worden verkondigt terwijl er nog veel meer onderzoek nodig is.
Maar randomized controlled trials zijn ethisch weer niet verantwoord. Je kunt moeilijk een groep mensen veel transvetten laten eten bijvoorbeeld terwijl je al het vermoeden dat je rikketik er dan wat eerder mee ophoudt.

 

[Gast 94014]

Leuk weetje: Sander Kersten was vroeger bodybuilder

Dat vertelde hij ooit onderweg naar de FIBO. Maar dat nu wetenschap zijn topsport is. Sander is denk ik de meest intelligente persoon die ik ken.